Moduły specjalizacyjne

Moduł specjalizacyjny: Nowe media

dr Filip Lipiński, dr Dorota Łuczak

I semestr, moduł 60 godz.: 30 godz. wykładu, 30 godz. seminarium specjalizacyjnego

8 pkt. ECTS

Forma zaliczenia: zaliczenie z notą (na podstawie pracy pisemnej)

Zajęcia modułu będą miały zarówno charakter wykładowy jak i seminaryjny. Przedmiotem modułu będzie historia, charakter i specyfika tzw. nowych mediów z uwzględnieniem takich zagadnień jak ekran, obraz cyfrowy, cyberkultura, wirtualność, współczesna dynamika wizualności i związane z nią transformacje podmiotu. Jednocześnie rozważania te będą osadzone w szerszym kontekście rozwoju fotografii, filmu, wideo i instalacji multimedialnych. Omówione zostaną podstawowe nurty teoretyczne rozwoju nowych mediów, np. tzw. archeologia mediów. Zajęcia będą uzupełniały omówienia i analizy licznych prac. Przewidywane są również wyjścia / wyjazdy na wystawy związane z tematyką zajęć.

Zaliczenie na podstawie aktywności na zajęciach oraz pracy zaliczeniowej.

Literatura:

  1. Bakke, M., Bio-transfiguracje. Sztuka i estetyka posthumanizmu, Poznań 2015.Parrika, J., What is Media Archeology?, Cambridge 2012.

  2. Huhtamo, E., J. Parrika, ed., Media Archeology. Approaches, Applications, and Implications, Berkeley 2011.

  3. Deleuze, G., Kino. 1. Obraz-ruch. 2. Obraz-czas, Gdańsk 2008.

  4. Denegri, D. (red.), Statek kosmiczny Ziemia, katalog wystawy w CSW Znaki Czasu, Toruń 2011.

  5. Friedberg, A., Wirtualne okno. Od Albertiego do Microsoftu, Warszawa 2012.

  6. Gwóźdź, A., Obrazy i rzeczy. Film między mediami, Kraków 2003.Kluszczyński, R., Film, video, multimedia. Sztuka ruchomego obrazu w erze elektronicznej, Warszawa 1999.

  7. Kluszczyński R. (red.), W stronę trzeciej kultury. Koegzystencja sztuki, nauki i technologii, Gdańsk 2016

  8. Kluszczyński R., Sztuka interaktywna. Od dzieła instrumentu do interaktywnego spektaklu, Warszawa 2010

  9. Krauss, R., Video: the Aesthetics of Narcissism, „October” 1,1976, s. 50-64.Nacher A., Media lokacyjne. Ukryte życie obrazów, Kraków 2016.

  10. Lovejoy, M., Art in the Electronic Age, London-New York 2004.

  11. Shanken, E. (red.), Art and Electronic Media, London 2009.

  12. Wójtowicz E., Sztuka w kulturze postmedialnej, Gdańsk 2016.

  13. Zawojski P., Cyberkultura. Syntopia sztuki, nauki i technologii, Warszawa 2010

  14. Zawojski, P., Elektroniczne obrazoświaty. Między sztuką a technologią, Warszawa 2010.

  15. Zawojski, P. (red.), Klasyczne dzieła sztuki nowych mediów, Katowice 2015

  16. Zieliński S., Archeologia mediów, Warszawa 2010

Moduł specjalizacyjny: Krytyka artystyczna

prof. UAM dr hab. Piotr Juszkiewicz

I semestr, moduł 60 godz.: 30 godz. wykładu, 30 godz. seminarium specjalizacyjnego

8 pkt. ECTS

Forma zaliczenia: zaliczenie z notą

Debiut pisarski dzisiejszego krytyka sztuki wypada zwykle bardzo wcześnie i nie jest zwykle specjalnie trudny, w sensie znalezienia miejsca na publikację oraz redaktora chętnego do zaakceptowania takiej publikacji. Wielu z Państwa ma prawdopodobnie taki debiut już za sobą. Prawdopodobnie towarzyszy mu też jednak cały szereg pytań i wątpliwości ważnych dla kolejnych pisanych przez Państwa tekstów o sztuce, pytań o cel pisania, a więc o główną pisarską motywację, pytań o miejsce, w którym się pisze i z którego się pisze, a więc pytań dotyczących funkcji jaką wyznaczamy dla tekstu, pozycji z jakiej przekonujemy kogoś do naszych upodobań i przekonań oraz wątpliwości związanych z naszą rolą w olbrzymiej machinie artystycznego przemysłu produkującej artystyczne hierarchie, medialne gwiazdy, relacje władzy i spore pieniądze.

Zapraszam Państwa na zajęcia, w trakcie których proponuję po pierwsze wspólny namysł nad próbą zdefiniowania tej dziedziny komentowania sztuki, jaką jest krytyka, zrozumienia jej genezy i związków z całym artystycznym systemem dystrybucji dzieł i ich wartości, którego jest ona zawsze elementem, by w sposób świadomy móc dokonywać wyboru własnej pozycji, odpowiadając na pytanie – dlaczego pisać? Po drugie proponuję wspólny namysł nad historycznymi realizacjami krytycznymi, by przyjrzeć się pisarskim rozwiązaniom obecnym w konkretnych tekstach krytyków XVIII, XIX i XX wiecznych, by móc odpowiedzieć na pytanie – jak pisano? Po trzecie proponuję wspólne analizy tekstów z naciskiem na teksty współcześnie publikowane w pismach o sztuce, by odpowiedzieć na pytanie – jak pisać samemu? I to nie tylko w sensie retorycznej skuteczności, czy też warsztatowej sprawności, o czym także będzie mowa, ale w sensie świadomej decyzji wiążącej przemyślenia dotyczące pojmowania własnej roli, sensu sztuki i potrzeby o niej rozmowy z myśleniem w kategoriach konsekwentnego w swym kształcie tekstu.

Warunkiem zaliczenia obu semestrów jest krótka praca pisemna powiązana tematycznie z zasadniczą problematyką zajęć – odpowiednio w I semestrze nakierowanych na kwestie mechanizmów artystycznego świata, w II na zagadnienia semantyki i morfologii krytycznych tekstów

Zalecana literatura:

  1. Badania nad krytyką literacką, Wrocław 1974.

  2. Badania nad krytyką literacką. Seria druga, Wrocław 1984.

  3. J. Sławiński, Funkcje krytyki literackiej, w: Z historii i teorii literatury. Prace poświęcone V międzynarodowemu kongresowi Slawistów w Sofii, Wrocław 1963.

  4. Współczesne problemy krytyki artystycznej, Wrocław 1973 .

  5. M. Porębski, Pożegnanie z krytyką, Kraków 1966; Rola krytyki w: idem, Ikonosfera, Warszawa 1972; Krytycy i metoda, w: Badania nad krytyką literacką. Seria druga, op. cit

  6. C.,H.White, Canvases and Carriers. Institutional Change in the French Painting World, New York 1965.

  7. R. Barthes, Krytyka i prawda, przeł. M. Błońska, w: Współczesna teoria badań literackich za granicą, t II, Kraków 1976.

  8. R. Wrigley, The Origins of French Art Criticism, Oxford 1995.

  9. T. E. Crow, Painters and Public Life in Eighteenth-Century Paris, New Haven &London, 1985.

  10. A Roger Fry Reader, ed. Ch. Reed, Chicago 1996.

  11. C. Greenberg, The Collected Essays and Criticism, ed. J. O’ Brian, Chicago 1986.

  12. B. O’Doherty, Inside the White Cube. The Ideology of the Gallery Space, Santa Monica 1986.

  13. P. Mainardi, The End of the Salon. Art and the State in the Early Third Republic, Cambridge 1993.

  14. R. Moulin, The French Art Market: a Sociological View, New Brunswick 1987.

  15. R. Jensen, Marketing Modernism in the fin de siecle Europe, Princeton 1994.

  16. M. C. Fitzgerald, Making Modernism. Picasso and the Creation of the Market for 20th Art,

  17. M. Gee, Dealers, Critics and Collectors of Modern Painting: Aspects of the Parisian Art Market between 1910 and 1930, New York 1981.

  18. P. Mathews, Aurier’s Symbolist Art Criticism and Theory, Ann Arbor 1986.

  19. D. Robson, Prestige, Profit and Pleasure. New York in 1949 and 1950s, New York 1995

  20. Piotr Juszkiewicz, Od rozkoszy historiozofii do gry w nic. Polska krytyka artystyczna czasu odwilży, Poznań 2005.

  21. Z dziejów polskiej krytyki i teorii sztuki, t. 1, Myśli o sztuce w okresie romantyzmu, opr. E. Grabska, S. Morawski, t. 2, Spór o rację bytu polskiej sztuki narodowej (1857-1891), opr. I. Jakimowicz, Warszawska krytyka artystyczna (1875-1890), opr. A. Porębska, Warszawa 1961

  22. Teksty o malarzach. Antologia polskiej krytyki artystycznej 1890-1918, red. W. Jaworska, W. Juszczak, Wrocław 1976.

  23. H. Morawska, Francuscy pisarze i krytycy o malarstwie 1820-1876, t 1. W poszukiwaniu nowoczesności, t. 2. Antologia. Romantyzm, t. 3. Antologia. Realizm, Warszawa 1977

  24. Moderniści o sztuce, opr. E. Grabska, Warszawa 1971.

  25. Teoretycy, artyści i krytycy o sztuce 1700-1870, opr. E. Grabska, M. Poprzęcka, Warszawa 1974.

Moduł specjalizacyjny: Wystawiennictwo

prof. UAM dr hab. Agata Jakubowska, dr hab. Piotr Korduba, dr Michał Mencfel, dr Filip Lipiński

I semestr, moduł 60 godz.: 30 godz. wykładu, 30 godz. seminarium specjalizacyjnego

8 pkt. ECTS

Forma zaliczenia: zaliczenie z notą

Zajęcia będą poświęcone mechanizmom tworzenia, funkcjonowania oraz odbioru wystaw muzealnych. Ich bezpośrednim kontekstem jest powstające aktualnie Muzeum Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza, którego przyszły kształt będzie laboratorium naszych prac. W pierwszej części zajęć zapoznamy się z dziejami powstawania idei nowoczesnego muzeum, a zarazem formami i źródłami obrazowania wiedzy. Następnie pracować będziemy nad zrozumieniem znaczenia przestrzeni muzealnej, doboru eksponatów, identyfikacji wizualnej, profilowaniu ekspozycji pod kątem odbiorcy, a także modelami muzealnych programów edukacyjnych. Podczas tej części spotkań, przedmiotem naszej refleksji będzie zarówno wiedza historyczna, teksty teoretyczne jak również przykłady instytucji muzealnych i galerii z Europy i świata. Ostatnia partia zajęć będzie skoncentrowana na idei muzeum uniwersyteckiego ze szczególnym uwzględnieniem powstającej placówki na naszej uczelni. W tym przypadku istotna będzie wiedza o dziejach uczelni w powiązaniu z potencjalnymi eksponatami przyszłego Muzeum i jego narracji. Ostatecznym celem zajęć jest przygotowanie kilku alternatywnych scenariuszy wystawy głównej Muzeum UAM, które będą podstawą zaliczenia i oceny. Specyfika pracy nad przygotowaniem złożonego przedsięwzięcia jakim jest scenariusz wystawy wymaga działań grupowych i takie też są przewidziane dla niniejszych zajęć. Spotkania w ramach modułu Wystawiennictwo będą się odbywało zarówno w naszym Instytucie jak również poza nim w instytucjach muzealnych Poznania oraz Warszawy.

Literatura:

  1. B. Altshuler, Exhibitions that Made the History of Art, tom 1 i 2, Londyn 2009, 2013.

  2. D. Dean, Museum Exhibition. Theory and Practice, Londyn-Nowy Jork 1996.

  3. Display. Strategie wystawiania, red. M. Hussakowska, E. M. Tatar, Kraków 2012.

  4. Jubileusz 90-lecia Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu: święto akademickiego Poznania, Poznań 2009.

  5. Museum after Modernism: Strategies of Engagement, red. G. Pollock, J. Zemans, Londyn-Nowy Jork 2007.

  6. Muzeum Sztuki. Antologia, red. M. Popczyk, Kraków 2005.

  7. Theater der Natur und Kunst, Hg. v. Horst Bredekamp, Jochen Brüning, Berlin 2000.

  8. Thinking about Exhibitions, red. B. Ferguson, R. Greenberg, S. Nairne, London-New York 2005.

  9. The two art histories : the museum and the university, red. Charles W. Haxthausen, Sterling and Francis Clark Art Institute, 2002.

  10. T. Schramm, Uniwersytet Poznański w latach 1945-1956, Poznań 1999.

  11. B. Walczak, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Poznań 2012.

Zaliczenia na podstawie aktywności na zajęciach i pracy zaliczeniowej.

Sylabus

Moduł specjalizacyjny: Dokumentacja badań architektonicznych

prof. UAM dr hab. Tomasz Wujewski, dr Tomasz Ratajczak

II semestr, moduł 60 godz.: 30 godz. wykładu, 30 godz. seminarium specjalizacyjnego

8 pkt. ECTS

Forma zaliczenia: zaliczenie z notą

Architektura jest sztuką specyficzną, nie poddającą się łatwo zabiegom interpretacyjnym i wymagającą od badacza wszechstronnego przygotowania oraz często żmudnych i precyzyjnych pomiarów terenowych. Zajęcia w ramach modułu specjalizacyjnego mają na celu wprowadzić studentów w problematykę badań architektonicznych oraz stanowić teoretyczne zaplecze dla ćwiczeń terenowych prowadzonych w ramach tego samego modułu. Zagadnienia dotyczące różnych metod badawczych, sposobów analizy oraz interpretacji dzieł architektonicznych zostaną przedstawione teoretycznie, a następnie sprawdzone w praktyce na wybranych przykładach historycznych budowli. Zdobyte w ten sposób umiejętności wykorzystane zostaną w trakcie ćwiczeń pomiarowych, które będą podstawą do zaliczenia całego modułu.

Seminarium specjalizacyjne:

  1. Celem zajęć jest nauka sporządzania dokumentacji pomiarowej i rozwarstwienia chronologicznego na konkretnym, zabytkowym obiekcie architektonicznym.

  2. Zajęcia mają charakter terenowych ćwiczeń praktycznych. Trwać będą 5 dni roboczych, po zakończeniu zajęć w II semestrze (prawdopodobnie w czerwcu).

  3. Ze względu na specyfikę i koszt tych zajęć liczba uczestników jest ograniczona do 6-8 osób,

  4. Na zajęcia mogą być przyjęci studenci, którzy wcześniej zaliczyli następujące zajęcia:

  1. Wykład monograficzny „Z historii techniki budowlanej”;

  2. Zajęcia terenowe „Podstawy badań architektonicznych”;

Zaliczenie: aktywny udział w zajęciach i wykonanie w ich trakcie nałożonych przez prowadzącego zadań.

Literatura:

– A. Miłobędzki, Badania nad historią architektury, [w:] Wstęp do historii sztuki (…), t. 1, Warszawa 1973, s. 471-494

– M. Brykowska, Metody pomiarów i badań zabytków architektury, Warszawa 2003

– W. Kemp, Architektur analysieren. Eine Einführung in acht Kapiteln, München 2009

– A. Kąsinowski, Podstawowe zasady murarstwa gotyckiego na Pomorzu Zachodnim, „Studia z dziejów rzemiosła i przemysłu”, t. 10, 1970, s. 47-131

– M. Kutzner, Technika i organizacja budowy kościołów miejskich na Śląsku (…), „Acta Universitatis N. Copernici, Zabytkoznawstwo i Konserwatorstwo” IX, 1980, s. 75-125

– J. Lewicki, Mur ceglany jako przedmiot badań architektonicznych, „Ochrona Zabytków” 53, 2000, s. 252-266

– J. T. Frazik, Analiza materiału, techniki i stratygrafii murów, jako metoda badawcza dzieł architektury zabytkowej, BHS XXXI, nr 1, 1969

Sylabus

Studia z historii sztuki są poświęcone jej dziejom od czasów starożytnych do dnia dzisiejszego na obszarze Europy, basenu Morza Śródziemnego w przypadku sztuki starożytnej oraz terytorium Stanów Zjednoczonych w odniesieniu do sztuki nowoczesnej. Obejmują różnorakie obiekty architektury, urbanistyki, rzeźby, malarstwa, grafiki, rzemiosła artystycznego oraz nowych mediów, oferując tak zróżnicowaną tematykę, jak i wielość perspektyw, w jakich można rozpatrywać dzieła sztuki.